Polska: Krótszy czas pracy pod ostrzałem. Dlaczego pilotaż budzi kontrowersje?

Polska

Rządowy program pilotażowy dotyczący skróconego czasu pracy miał być przełomem i szansą na sprawdzenie, jak taki model sprawdzi się w polskich realiach. Zamiast tego wywołał falę krytyki, szczególnie po opublikowaniu listy 90 podmiotów zakwalifikowanych do udziału w projekcie.

Kto dostał się do programu?

Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej poinformowało, że w pilotażu weźmie udział ponad 5 tysięcy pracowników z różnych instytucji i firm. Każdy z podmiotów może liczyć na wsparcie sięgające nawet 1 mln zł, co średnio daje ok. 20 tys. zł na jednego pracownika. Całkowity koszt przedsięwzięcia to prawie 50 mln zł.

Największe kontrowersje wywołał fakt, że ponad połowa uczestników to jednostki sektora publicznego – urzędy, spółki komunalne, domy kultury czy ośrodki pomocy społecznej. Na 90 beneficjentów aż 53 to instytucje podległe samorządom, które łącznie otrzymały 74 proc. całej puli finansowania.

Eksperci: błąd selekcji i utracona szansa

Andrzej Andrysiak, prezes Rady Wydawców Stowarzyszenia Gazet Lokalnych, ostro skrytykował sposób wyboru beneficjentów. Podkreślił, że pilotaż w obecnej formie nie odpowie na pytanie, czy skrócony czas pracy sprawdzi się w sektorze prywatnym, który zatrudnia zdecydowaną większość Polaków.

Podobnie ocenił sprawę prof. Adam Gendźwiłł z Uniwersytetu Warszawskiego. Według niego dominacja jednostek publicznych w programie to „gruby selection bias” (błąd selekcji), który sprawia, że wyniki pilotażu nie będą miały dużej wartości poznawczej.

Co dalej z programem?

Nowelizacja zakłada, że uczestnicy zachowają pełne wynagrodzenie mimo krótszego czasu pracy. Choć idea skracania czasu pracy jest w wielu krajach testowana i często oceniana pozytywnie, polski pilotaż – zdaniem komentatorów – został źle zaprojektowany i może dostarczyć ograniczonych wniosków.

Dla rządu to jednak pierwszy krok, a jego powodzenie lub porażka będzie miała wpływ na dalsze prace nad ewentualnym wdrożeniem krótszego tygodnia pracy w Polsce.

(eo)