Holandia: Technologia w sądzie zawiodła. Poważne błędy w ocenie przestępców

Holandia

Holenderska Inspekcja Sprawiedliwości i Bezpieczeństwa (Inspectie Justitie en Veiligheid) wykryła poważne błędy w algorytmie, którego Kuratorzy (Reclassering) używają do oceniania, jak duże jest ryzyko, że podejrzani i skazani ponownie popełnią przestępstwo. Wnioski są alarmujące: system w wielu przypadkach zaniżał ocenę ryzyka, przez co osoby z większą szansą na recydywę mogły być traktowane jako mniej groźne.

Inspekcja uważa, że Kuratorzy (Reclassering) powinni przestać korzystać z tych narzędzi albo jak najszybciej je naprawić. Stawka jest wysoka, bo takie oceny wpływają na decyzje w sprawach karnych, warunki nadzoru i sposób prowadzenia skazanych, a błędne szacunki mogą odbić się na bezpieczeństwie publicznym.

Holenderska Służba Kuratorska (Reclassering Nederland) potwierdziła w reakcji, że korzystanie z systemu zostało wstrzymane. To oznacza, że instytucja musi teraz przejść na inne metody oceny, a jednocześnie zmierzyć się z pytaniem, jak długo i w ilu sprawach błędny algorytm mógł mieć realny wpływ na praktykę.

Raport inspekcji uderza też w szerszą debatę o automatyzacji w wymiarze sprawiedliwości. Kiedy technologia ma przyspieszać i porządkować decyzje, każdy błąd przestaje być tylko usterką i staje się ryzykiem, które dotyka ludzi, ofiar i całego systemu. 


Linki:

Inspectie Justitie en Veiligheid 
(Holenderska Inspekcja Sprawiedliwości i Bezpieczeństwa) 
- www.inspectie-jenv.nl

Reclassering Nederland 
(Służba Kuratorska) 
- www.reclassering.nl

Mini-słowniczek (niderlandzko-polski) z przykładami

algoritme - algorytm
[NL] Het algoritme beoordeelde het risico op herhaling.
[PL] Algorytm oceniał ryzyko ponownego popełnienia przestępstwa.

reclassering - kuratela sądowa, nadzór nad skazanymi
[NL] De reclassering begeleidt veroordeelden na hun straf.
[PL] Kuratela sądowa nadzoruje skazanych po odbyciu kary.

recidive - recydywa
[NL] Het systeem onderschatte het risico op recidive.
[PL] System zaniżał ryzyko recydywy.

toezicht - nadzór
[NL] De rechter bepaalt onder welk toezicht iemand komt te staan.
[PL] Sąd decyduje, jakim nadzorem zostanie objęta dana osoba.

rechtspraak - wymiar sprawiedliwości
[NL] Technologie speelt een steeds grotere rol in de rechtspraak.
[PL] Technologia odgrywa coraz większą rolę w wymiarze sprawiedliwości.


Pytania dla czytelników

1. Czy Twoim zdaniem algorytmy powinny mieć wpływ na decyzje w sprawach karnych?

2. Czy błąd systemu może podważyć zaufanie do holenderskiego wymiaru sprawiedliwości?

3. Gdzie Twoim zdaniem powinna przebiegać granica między technologią a decyzją człowieka w sądzie?

Podziel się swoją opinią w komentarzu.

14.02.2026 Niedziela.NL // fot. Joyseulay, Tajlandia / shutterstock.com // zdjęcie ilustracyjne