Gotówka w Holandii znika z kas: czy sklepy powinny mieć obowiązek jej przyjmowania?

Holandia

W wielu holenderskich miejscach płatność kartą jest normą, a gotówka bywa traktowana jak kłopot. Tyle że dla części ludzi banknoty to nie kaprys, tylko realna potrzeba. Dlatego wraca dyskusja o tym, czy sklepy i usługi powinny mieć obowiązek przyjmowania gotówki.

Zwolennicy mówią prosto: gotówka daje wolność wyboru. Gdy padnie internet, terminal odmówi posłuszeństwa albo wystąpi awaria banku, papierowe euro nadal działa. To ważne nie tylko dla seniorów. Dla wielu osób gotówka jest też najlepszą kontrolą budżetu: widzisz, ile zostało w portfelu i koniec.

Przeciwnicy odpowiadają, że gotówka to koszty i ryzyko. Trzeba ją liczyć, wozić do banku, a przede wszystkim - jest magnesem na napady. W gastronomii liczy się też szybkość, a płatności bezgotówkowe potrafią skrócić kolejkę. Dochodzi argument o szarej strefie: mniej gotówki, mniej okazji do kombinowania.

Problem w tym, że świat bez gotówki nie oznacza świata bez oszustw. Cyberprzestępczość rośnie, a człowiek bez alternatywy jest bezbronny, gdy coś pójdzie nie tak. Dlatego coraz częściej pada kompromisowa propozycja: niech gotówka będzie dostępna przynajmniej w podstawowych usługach i w kluczowych punktach, zamiast znikać całkowicie.

Dla Polaków w Holandii to też praktyczna kwestia. Niektóre osoby wciąż wolą gotówkę przy zakupach na targu, przy drobnych usługach albo gdy dzielą koszty w grupie. Pytanie nie brzmi więc, czy wracamy do przeszłości, tylko czy nowoczesność ma zostawić miejsce na wybór.


Mini-słowniczek (niderlandzki - polski)

contant geld - gotówka. 
[NL] Ik betaal soms met contant geld. 
[PL] Czasem płacę gotówką.

pinnen - płacić kartą. 
[NL] Ik kan hier alleen pinnen. 
[PL] Tu mogę płacić tylko kartą.

betaalplicht - obowiązek przyjmowania płatności. 
[NL] Komt er een betaalplicht voor contant geld? 
[PL] Czy będzie obowiązek przyjmowania gotówki?

storing - awaria. 
[NL] Door een storing werkt de betaalautomaat niet. 
[PL] Przez awarię terminal nie działa.

toegankelijkheid - dostępność. 
[NL] Toegankelijkheid is belangrijk voor iedereen. 
[PL] Dostępność jest ważna dla wszystkich.

overval - napad. 
[NL] Winkels vrezen een overval. 
[PL] Sklepy boją się napadu.

keuzevrijheid - wolność wyboru. 
[NL] Keuzevrijheid bij betalen voelt eerlijk. 
[PL] Wolność wyboru przy płaceniu jest fair.


Pytania dla czytelników

1. Czy w twojej okolicy zdarza się, że nie da się zapłacić gotówką?

2. Czy państwo powinno wprowadzić obowiązek przyjmowania gotówki?

3. Czy wolisz gotówkę, kartę, czy jedno i drugie zależnie od sytuacji?

Napisz w komentarzu, jak to wygląda u ciebie.

18.01.2026 Niedziela.NL // fot. Roman Samborskyi, UA / shutterstock.com // zdjęcie ilustracyjne