Słowo dnia

Nikt nie chce ich doświadczać, ale niestety co pewien czas się zdarzają…Mowa o katastrofach, klęskach, tragicznych zdarzeniach z wieloma ofiarami.

W języku niderlandzkim katastrofa, klęska, dramat, nieszczęście to ramp. Klęska żywiołowa to natuurramp, katastrofa kolejowa to treinramp, katastofa morska to zeeramp, a katastrofa lotnicza to vliegramp.

Katastrofę lotniczą polskiego TU-154 w Smoleńsku z 10 kwietnia 2010 r. w niderlandzkim określa się jako vliegramp bij Smolensk. To tam rozbił się polski samolot rządowy (Poolse regeringsvliegtuig), w wyniku czego zginęło 96 ludzi, w tym prezydent Polski (president van Polen) Lech Kaczyński.

Przykładami klęsk żywiołowych są między innymi overstroming (powódź), aardbeving (trzęsienie ziemi), droogte (susza), natuurbrand (pożar w naturze, np. lasów), tropische cycloon (cyklon tropikalny), tsunami (tsunami), vulkaanuitbarsting (wybuch wulkanu) itd.

Zamiast słowa ramp można w niderlandzkim powiedzieć też np. catastrofe (katastrofa) czy drama (dramat). Podobne znaczenie mają słowa ellende (nieszczęście) i ongeluk (wypadek).

Katastrofy wiążą się niestety z ofiarami. Ofiara to w niderlandzki slachtoffer, a np. ofiary śmiertelne to dodelijke slachtoffers (lub doden). Ranni to gewonden, a poszkodowani to gedupeerden.

Obszar dotknięty katastrofą określamy słowem rampgebied, a een nationale ramp to tragedia narodowa, katastrofa o zasięgu ogólnokrajowym. Tego rodzaju dramat może być tematem filmu katastroficznego, czyli rampenfilm.

Słowo ramp w języku niderlandzkim łączy się z rodzajnikiem określonym de. Mamy więc de ramp. Liczba mnoga to rampen (katastrofy). Wymowę słowa ramp znajdziemy między innymi TUTAJ.

Od słowa ramp pochodzi przymiotnik rampzalig, oznaczający katastrofalny, fatalny, nieszczęśliwy. Na przykład rampzalige gevolgen to katastrofalne skutki, a rampzalige fout to fatalny błąd.

Maxi-słowniczek niderlandzko-polski (aż 35 słówek) z przykładami

ramp - katastrofa
[NL] De ramp schokte het hele land.
[PL] Katastrofa wstrząsnęła całym krajem.

natuurramp - klęska żywiołowa
[NL] Overstromingen zijn een bekende natuurramp.
[PL] Powodzie to znana klęska żywiołowa.

treinramp - katastrofa kolejowa
[NL] De treinramp veroorzaakte grote schade.
[PL] Katastrofa kolejowa spowodowała ogromne straty.

zeeramp - katastrofa morska
[NL] De zeeramp vond plaats tijdens een storm.
[PL] Katastrofa morska miała miejsce podczas sztormu.

vliegramp - katastrofa lotnicza
[NL] De vliegramp werd internationaal besproken.
[PL] Katastrofa lotnicza była szeroko omawiana na świecie.

regeringsvliegtuig - samolot rządowy
[NL] Het regeringsvliegtuig stortte neer.
[PL] Samolot rządowy rozbił się.

president - prezydent
[NL] De president sprak het volk toe.
[PL] Prezydent zwrócił się do narodu.

overstroming - powódź
[NL] De overstroming trof duizenden mensen.
[PL] Powódź dotknęła tysiące ludzi.

aardbeving - trzęsienie ziemi
[NL] Een zware aardbeving verwoestte de stad.
[PL] Silne trzęsienie ziemi zniszczyło miasto.

droogte - susza
[NL] Door de droogte mislukte de oogst.
[PL] Z powodu suszy plony się nie udały.

natuurbrand - pożar naturalny
[NL] De natuurbrand verspreidde zich snel.
[PL] Pożar lasu szybko się rozprzestrzenił.

tropische cycloon - cyklon tropikalny
[NL] Een tropische cycloon naderde de kust.
[PL] Cyklon tropikalny zbliżał się do wybrzeża.

tsunami - tsunami
[NL] Het tsunami-alarm werd afgegeven.
[PL] Ogłoszono alarm tsunami.

vulkaanuitbarsting - erupcja wulkanu
[NL] De vulkaanuitbarsting dwong mensen tot evacuatie.
[PL] Erupcja wulkanu zmusiła ludzi do ewakuacji.

catastrofe - katastrofa
[NL] De situatie werd als een catastrofe omschreven.
[PL] Sytuację określono jako katastrofę.

drama - dramat
[NL] Het drama raakte iedereen diep.
[PL] Dramat poruszył wszystkich.

ellende - nieszczęście
[NL] Veel gezinnen leefden in ellende.
[PL] Wiele rodzin żyło w nieszczęściu.

ongeluk - wypadek
[NL] Het ongeluk gebeurde plotseling.
[PL] Wypadek wydarzył się nagle.

slachtoffer - ofiara
[NL] Het slachtoffer werd naar het ziekenhuis gebracht.
[PL] Ofiara została przewieziona do szpitala.

dodelijke slachtoffers - ofiary śmiertelne
[NL] Er vielen veel dodelijke slachtoffers.
[PL] Było wiele ofiar śmiertelnych.

doden - zabici
[NL] Het aantal doden liep op.
[PL] Liczba zabitych wzrosła.

gewonden - ranni
[NL] De gewonden kregen medische hulp.
[PL] Ranni otrzymali pomoc medyczną.

gedupeerden - poszkodowani
[NL] De gedupeerden kregen steun van de overheid.
[PL] Poszkodowani otrzymali wsparcie od rządu.

rampgebied - obszar dotknięty katastrofą
[NL] Het rampgebied werd afgesloten.
[PL] Obszar dotknięty katastrofą został zamknięty.

nationale ramp - tragedia narodowa
[NL] Het land rouwde na de nationale ramp.
[PL] Kraj pogrążył się w żałobie po tragedii narodowej.

rampenfilm - film katastroficzny
[NL] Hij kijkt graag rampenfilms.
[PL] Lubi oglądać filmy katastroficzne.

rampzalig - katastrofalny
[NL] De rampzalige situatie duurde weken.
[PL] Katastrofalna sytuacja trwała tygodniami.

rampzalige gevolgen - katastrofalne skutki
[NL] De ramp had rampzalige gevolgen.
[PL] Katastrofa miała katastrofalne skutki.

rampzalige fout - fatalny błąd
[NL] Het was een rampzalige fout.
[PL] To był fatalny błąd.

rampen - katastrofy
[NL] Het land werd getroffen door meerdere rampen.
[PL] Kraj został dotknięty kilkoma katastrofami.

getroffen worden - zostać dotkniętym
[NL] De regio werd zwaar getroffen.
[PL] Region został poważnie dotknięty.

instorten - zawalić się
[NL] Het gebouw stortte in.
[PL] Budynek się zawalił.

neerstorten - rozbić się
[NL] Het vliegtuig stortte neer.
[PL] Samolot się rozbił.

evacuatie - ewakuacja
[NL] De evacuatie verliep rustig.
[PL] Ewakuacja przebiegła spokojnie.

reddingsdiensten - służby ratunkowe
[NL] De reddingsdiensten kwamen snel ter plaatse.
[PL] Służby ratunkowe szybko dotarły na miejsce.


Pytania do czytelników

Czy w Holandii spotkałeś się kiedyś z sytuacją określaną jako ramp?

Które niderlandzkie słowo z tego mini-słowniczka było dla Ciebie nowe?

Czy uważasz, że media w Holandii inaczej opisują katastrofy niż w Polsce?

Napisz w komentarzu - chętnie poznamy Twoje zdanie.

---

10.04.2025 Niedziela.NL // fot. Shutterstock, Inc. // aktualizacja 27.01.2026

< Poprzednia		Następna >