Słowa dnia: Appel, peer

Słowo dnia

To bardzo popularne w Polsce i w Belgii owoce: jabłko (po flamandzku appel) i gruszka (peer).

Oba te słowa łączą się w języku niderlandzkim i jego flamandzkiej odmianie z rodzajnikiem określonym de, a zatem mamy de appel oraz de peer. Liczba mnoga to appels (jabłka) i peren (gruszki).

Appelboom to jabłoń, a appelbloesem to kwiat jabłoni (a także jasnoróżowy kolor). Z jabłek można upiec ciasto (appeltaart to szarlotka), zrobić sok (appelsap), syrop (appelstroop) czy mus (appelmoes).

Jabłko występuje w wielu niderlandzkich związkach frazeologicznych, powiedzeniach i przysłowiach. „De appel valt niet ver van de boom” oznacza tyle, co polskie niedaleko pada jabłko od jabłoni, a „door de zure appel heen bijten” to przełknąć gorzką pigułkę.

Appel ma też w niderlandzkim inne znaczenie. Może po prostu oznaczać apel (np. zbiórkę czy skierowany do kogoś tekst) albo apelację, odwołanie.

Peer oznacza zarówno gruszkę (owoc), jak i rodzaj drzewa (grusza). Ze względu na kształt słowem peer można też określić niektóre żarówki (samo słowo żarówka to po niderlandzku gloeilamp). Określenie gloeilamp peer oznacza więc żarówkę w kształcie gruszki.

Popularnym związkiem frazeologicznym z gruszką jest wyrażenie „met de gebakken peren zitten” (dosłownie: siedzieć z upieczonymi gruszkami). Oznacza ono doigrać się, ponieść negatywne konsekwencje jakichś działań czy wydarzeń.

Wszystkie słowa dnia znajdą Państwo: TUTAJ.

(łk)