Trumpi świat w trybie "stałego szoku". Co to znaczy dla Holandii?

Świat

Jeszcze niedawno wielu obserwatorów sądziło, że po wyborach polityka w USA zacznie się „normalizować”. Tymczasem rok po rozpoczęciu drugiej kadencji prezydenta Donalda Trumpa wielu Europejczyków ma wrażenie, że przyzwyczajenie się do nowych reguł jest po prostu niemożliwe. Z dnia na dzień pojawiają się kolejne decyzje, zapowiedzi i zwroty akcji, które trzymają w napięciu nie tylko Amerykanów, ale i sojuszników po drugiej stronie Atlantyku.  

W holenderskich domach temat USA wraca w rozmowach częściej niż kiedykolwiek. Nie dlatego, że ludzie nagle stali się ekspertami od Waszyngtonu, ale dlatego, że skutki amerykańskich decyzji potrafią błyskawicznie odbić się na Europie: na cenach energii, bezpieczeństwie, handlu, a nawet na tym, jak stabilnie czujemy się na co dzień.

Spektakl zamiast przewidywalności

Styl rządzenia Trumpa wielu komentatorom kojarzy się z telewizyjnym show - codziennie musi wydarzyć się coś, co zdominuje nagłówki. Raz są to ostre wypowiedzi o migracji, innym razem naciski na sojuszników, groźby w sferze ceł czy zaskakujące deklaracje dotyczące terytoriów i granic wpływów. Problem nie polega wyłącznie na tym, co dokładnie zostaje powiedziane. Kluczowe jest to, że świat ma coraz mniej punktów odniesienia: trudno przewidzieć, co jest planem, co negocjacyjną taktyką, a co impulsem.

W tle powraca też temat twardej polityki migracyjnej. W amerykańskiej debacie przewija się choćby rola Służby Imigracyjnej i Celnej USA (ICE - U.S. Immigration and Customs Enforcement), a to działa na wyobraźnię także w Europie, gdzie migracja pozostaje jednym z najbardziej gorących tematów politycznych.

Ukraina, Europa i nerwowe pytania o bezpieczeństwo

Dla Holandii szczególnie istotne są sygnały dotyczące wsparcia dla Ukrainy. Gdy w grę wchodzą ograniczenia pomocy wojskowej lub zmiany priorytetów, europejskie stolice muszą liczyć się z konsekwencjami. W praktyce oznacza to debatę o własnych zapasach, produkcji, finansowaniu i - co nie mniej ważne - o tym, kto bierze na siebie ciężar odstraszania Rosji.

Równolegle wisi w powietrzu pytanie o przyszłość Organizacji Traktatu Północnoatlantyckiego (NAVO - North Atlantic Treaty Organization). W Holandii, gdzie pamięć o wspólnych zobowiązaniach i bezpieczeństwie regionu jest silna, każda sugestia podważająca solidarność sojuszniczą wywołuje niepokój. Nawet jeśli część ostrych deklaracji jest elementem presji negocjacyjnej, sama atmosfera niepewności działa jak trucizna: utrudnia planowanie i podnosi napięcie społeczne.

Greenlandia - żart, groźba czy test?

W europejskich rozmowach wraca również wątek Grenlandii. Z boku może to brzmieć jak polityczna fantazja, ale dla Danii i całej północnej Europy jest to temat strategiczny. Arktyka, surowce, szlaki morskie i rywalizacja wielkich mocarstw sprawiają, że nawet „dziwne” pomysły potrafią stać się realnym narzędziem nacisku. Dla Holandii - kraju handlu i portów - stabilność w regionie ma znaczenie większe, niż mogłoby się wydawać.

Dlaczego to dotyczy także Polonii w Holandii

W Holandii mieszka liczna Polonia, a codzienne życie wielu rodzin zależy od tego, czy gospodarka jest spokojna i przewidywalna. Gdy rośnie niepewność geopolityczna, firmy ostrożniej inwestują, a ludzie częściej zaciskają pasa. To nie jest abstrakcja: wystarczy wzrost cen paliw, drgania na rynkach czy kolejne spory handlowe, by odczuć to w budżecie domowym.

Do tego dochodzi jeszcze jeden element - zmęczenie informacyjne. Kiedy świat wygląda jak niekończący się ciąg alarmów i „breaking news”, wielu ludzi przestaje śledzić wiadomości albo reaguje obojętnością. A to groźne, bo polityka międzynarodowa i bezpieczeństwo nie znikają tylko dlatego, że chcemy na chwilę odetchnąć.


Mini-słowniczek (niderlandzko-polski) z przykładami

verbijstering - osłupienie, zdumienie
[NL] De voortdurende verbijstering in het nieuws maakt mensen moe.
[PL] Ciągłe osłupienie w wiadomościach męczy ludzi.

bondgenoot - sojusznik
[NL] Een bondgenoot verwacht duidelijkheid en vertrouwen.
[PL] Sojusznik oczekuje jasności i zaufania.

veiligheid - bezpieczeństwo
[NL] Veiligheid staat bovenaan in veel discussies in Europa.
[PL] Bezpieczeństwo jest na szczycie wielu dyskusji w Europie.

druk uitoefenen - wywierać presję
[NL] De president kan druk uitoefenen via handel en diplomatie.
[PL] Prezydent może wywierać presję przez handel i dyplomację.

onzekerheid - niepewność
[NL] Onzekerheid zorgt ervoor dat bedrijven minder investeren.
[PL] Niepewność sprawia, że firmy mniej inwestują.

handelsconflict - konflikt handlowy
[NL] Een handelsconflict kan prijzen snel laten stijgen.
[PL] Konflikt handlowy może szybko podnieść ceny.

schok - wstrząs
[NL] Elke schok in de politiek heeft gevolgen voor de markt.
[PL] Każdy wstrząs w polityce ma skutki dla rynku.


Pytania dla czytelników

1. Czy w Holandii odczuwasz w codziennym życiu skutki napięć politycznych na świecie?

2. Czy Twoim zdaniem Europa powinna szybciej zwiększać własne wydatki na obronność?

3. Jak filtrujesz wiadomości, żeby nie wpaść w zmęczenie informacyjne?

20.01.2026 Niedziela.NL // fot. Fot. Anton Watman, Turcja / shutterstock.com // zdjęcie ilustracyjne